Peter Pellegrini

słowacki polityk

Peter Pellegrini (ur. 6 października 1975 w Bańskiej Bystrzycy) – słowacki polityk i ekonomista, parlamentarzysta, w 2014 minister edukacji, w latach 2014–2016 i 2023–2024 przewodniczący Rady Narodowej, w latach 2016–2018 wicepremier ds. inwestycji, w latach 2018–2020 premier Słowacji. W 2024 wybrany na urząd prezydenta Słowacji.

Peter Pellegrini
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

6 października 1975
Bańska Bystrzyca

Premier Słowacji
Okres

od 22 marca 2018
do 21 marca 2020

Przynależność polityczna

SMER

Poprzednik

Robert Fico

Następca

Igor Matovič

Życiorys edytuj

Jego ojciec Otto pracował jako mechanik, matka Eva została nauczycielką. Po prapradziadku ma włoskie pochodzenie[1]. Z wykształcenia ekonomista, kształcił się na Uniwersytecie Mateja Bela w Bańskiej Bystrzycy oraz Uniwersytecie Technicznym w Koszycach. Pracował w przedsiębiorstwie Hiljo-Slovakia, był też asystentem posła Ľubomíra Vážnego i członkiem rady nadzorczej agencji rozwoju regionalnego w Bańskiej Bystrzycy[2]. Posługuje się językiem angielskim, niemieckim i rosyjskim[3].

W 2006 z ramienia partii SMER został wybrany do Rady Narodowej, z powodzeniem ubiegał się o reelekcję w 2010 i w 2012[2]. Na początku listopada 2014 objął stanowisko ministra edukacji, nauki, badań naukowych i sportu w drugim rządzie Roberta Ficy[4]. Pod koniec tego samego miesiąca został nowym przewodniczącym Rady Narodowej[5], zajmował to stanowisko do końca kadencji.

W 2016 ponownie wybrany na posła do Rady Narodowej[6]. 23 marca 2016 w trzecim rządzie Roberta Ficy objął urząd wicepremiera ds. inwestycji[7].

15 marca 2018, po rezygnacji złożonej przez premiera Roberta Ficy w związku ze skandalem po zabójstwie dziennikarza Jána Kuciaka, prezydent Andrej Kiska desygnował go na premiera, powierzając mu misję utworzenia nowego rządu[8]. W skład jego gabinetu weszli przedstawiciele partii SMER, narodowców i ugrupowania Most-Híd. Zaprzysiężenie premiera i członków rządu nastąpiło 22 marca tegoż roku[9]. W 2020 utrzymał mandat deputowanego na kolejną kadencję[10]. 20 marca 2020, w dniu pierwszego posiedzenia nowo wybranej Rady Narodowej, złożył dymisję gabinetu[11], kończąc urzędowanie na stanowisku premiera następnego dnia.

Był wiceprzewodniczącym partii SMER. W czerwcu 2020 zapowiedział swoje odejście z tej formacji i utworzenie nowego centrolewicowego ugrupowania[12]; w tym samym miesiącu zainicjował powstanie partii pod nazwą Głos – Socjalna Demokracja[13]. W wyborach w 2023 formacja ta zajęła trzecie miejsce, Peter Pellegrini utrzymał wówczas mandat deputowanego[14]. Jego ugrupowanie podpisało następnie porozumienie koalicyjne z partią SMER oraz narodowcami[15]. W październiku 2023 Peter Pellegrini został ponownie przewodniczącym Rady Narodowej[16].

Wystartował następnie w wyborach prezydenckich w 2024, w których poparła go również koalicyjna partia SMER[17]. W I turze z 23 marca zajął drugie miejsce z wynikiem 37,02% głosów. Przeszedł do II tury razem z wspieranym przez ugrupowania opozycji Ivanem Korčokiem, który dostał 42,51% głosów[18]. Głosowanie odbyło się 6 kwietnia; Peter Pellegrini uzyskał 53,85% głosów, wygrywając tym samym ze swoim konkurentem[19]. W konsekwencji w tym samym miesiącu przestał sprawować funkcję przewodniczącego Rady Narodowej[20].

Przypisy edytuj

  1. Peter Pellegrini mal pred pár rokmi iný rodný list: Prečo zmenil meno?. pluska.sk, 29 listopada 2014. [dostęp 2018-03-23]. (słow.).
  2. a b Profil na stronie ktojekto.sk. [dostęp 2014-12-31]. (słow.).
  3. Peter Pellegrini. vlada.gov.sk. [dostęp 2018-03-22]. (słow.).
  4. Kiska prijal demisiu ministrov, vymenoval ich nástupcov. pravda.sk, 3 lipca 2014. [dostęp 2014-12-31]. (słow.).
  5. Kreslo po Paškovi berie Pellegrini, ktorý robil čiernu prácu pre Smer. sme.sk, 24 listopada 2014. [dostęp 2014-12-31]. (słow.).
  6. Voľby 2016: Pozrite si zoznam zvolených poslancov. sme.sk, 6 marca 2016. [dostęp 2016-03-06]. (słow.).
  7. Prezident vymenoval novú vládu. pravda.sk, 23 marca 2016. [dostęp 2016-03-23]. (słow.).
  8. Robert Fico odchodzi. Dymisja premiera Słowacji stała się faktem. interia.pl, 15 marca 2018. [dostęp 2018-03-15].
  9. Slovensko má novú vládu, Pellegrini prisľúbil vyšetrenie vraždy. sme.sk, 22 marca 2018. [dostęp 2018-03-22]. (słow.).
  10. Pozrite si, kto vás bude zastupovať v parlamente. pravda.sk, 1 marca 2020. [dostęp 2023-10-15]. (słow.).
  11. Pellegriniho vláda končí, podala demisiu. pravda.sk, 20 marca 2020. [dostęp 2020-03-21]. (słow.).
  12. Slovakia's Ex-Premier Pellegrini to Form New Political Party. usnews.com, 10 czerwca 2020. [dostęp 2020-06-10]. (ang.).
  13. Pellegrini predstavil novú politickú stranu Hlas. pravda.sk, 29 czerwca 2020. [dostęp 2020-06-29]. (słow.).
  14. Andrej Kuzmány: Kto sa prekrúžkoval do parlamentu? Pozrite si zoznam 150 poslancov (voľby 2023). sme.sk, 1 października 2023. [dostęp 2023-10-01]. (słow.).
  15. Ketrin Jochecová, Eddy Wax, Jacopo Barigazzi: European socialists suspend Robert Fico’s Smer party and its ally Hlas. politico.eu, 12 października 2023. [dostęp 2023-10-25]. (ang.).
  16. Dušan Mikušovič, Miro Kern: Pellegrini sa stal predsedom parlamentu. Prvý prejav si zobral Matovič, OĽaNO sa premenovalo na SLOVENSKO. dennikn.sk. [dostęp 2023-10-25]. (słow.).
  17. Michal Baran: Predsedníctvo Smeru rozhodlo, že v prezidentských voľbách strana podporí P. Pellegriniho, vyhlásil R. Fico. rtvs.sk, 20 stycznia 2024. [dostęp 2024-03-23]. (słow.).
  18. Voľby prezidenta Slovenskej republiky 2024: 2. kolo. volbysr.sk. [dostęp 2024-04-07]. (słow.).
  19. Voľby prezidenta Slovenskej republiky 2024: 2. kolo. volbysr.sk. [dostęp 2024-04-07]. (słow.).
  20. Matúš Beňo: News digest: With Pellegrini elected president, he's giving up several posts. sme.sk, 8 kwietnia 2024. [dostęp 2024-04-19]. (ang.).